Źródła archeologiczne: artefakty czy językowe o nich wypowiedzi
Wypowiedź ma charakter polemiczny. Sytuuje się w opozycji
wobec poglądów formułowanych przez autorów posługujących się hasłem „powrót do
materialności”. Bazuje na ustaleniach, jakie pojawiły się w literaturze po
„zwrocie językowym”. Jej istotą pozostaje teza – co zresztą zawiera się w samym
sformułowaniu tytułu – że to nie rzeczy lecz uzgodnione kulturowo o nich
wypowiedzi stanowią o „umeblowaniu świata”. Tak też dzieje się w przypadku
materialnych przedmiotów z przeszłości – źródeł archeologicznych. Wypowiedzi o
nich okazują się rezultatem uzgodnień społecznych w otoczeniu kulturowym badacza
nie zaś z użytkownikami tych przedmiotów z przeszłości. Główna teza referatu
ugruntowana jest w dokonaniach takich myślicieli jak: K. Ajdukiewicz, J. Kmita,
H. Putnam, W.v.O. Quine czy R. Rorty. Sama zaś reifikacja jest pochodną
mityzacji świata, dziedzictwem właściwego społeczeństwom archaicznym magicznego
o nim sposobu myślenia, polegającego z jednej strony na antropomorfizacji
zjawisk natury, z drugiej zaś na równoczesnej z nią reifikacji kulturowego
obrazu świata.
Henryk Mamzer